“Drang Nach Osten”: Wat was de aanleiding voor de Tweede Wereldoorlog?
“Drang Nach Osten”: Wat was de aanleiding voor de Tweede Wereldoorlog?
2 september 2009
Deel van de Britse elite steunde de drang van het Derde Rijk tot uitbreiding naar het oosten
Door Gen. Leonid Ivashov
2 september 2009
De Tweede Wereldoorlog werd ontketend door aanhangers van de Drang nach Osten
De informatie-oorlog over de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog is in volle gang, wat het de moeite waard maakt om de geheime plannetjes, die het Westen en de schimmige organisaties die de belangen van het kapitaal verdedigen aanwendden om de oorlog te ontketenen, nog eens te bekijken.
De uitbreiding naar het oosten en het zuiden is overduidelijk altijd een van de belangrijkste thema's van de Westerse geopolitiek geweest. De beruchte Drang nach Osten was zeker geen uitvinding van Hitler – het ontstond al veel eerder, ten tijde van Karel de Grote (8ste eeuw).
Zoektochten naar de schatten van het wonderlijke India en de kolonisatie hiervan, de economisch gemotiveerde verovering en uitroeiing van oriëntale stammen en volkeren waren uitdrukkingen van dezelfde eeuwige Drang nach Osten dat het bestaan van het Westen moest rechtvaardigen. Zelfs Amerika werd ontdekt tijdens de trek naar het oosten.
Het logische gevolg was dat de geopolitieke ideeën en theorieën van eind 19e - begin 20ste eeuw geconcentreerd waren rond de verovering van de gebieden ten oosten.
Halford Mackinder, een Engelsman, formuleerde de theorie van wereldwijde dominantie als de theoretische grondslag voor de koloniale politiek van Groot-Brittannië, toen hij schreef: "Wie Oost-Europa regeert, domineert over het Hartland (Rusland –L. Ivashov); Wie het Hartland regeert, domineert het Wereldeiland (Eurazië - L. Ivashov); Wie het Wereldeiland regeert, domineert de Wereld.”
De intentie om Rusland te domineren is een voor de hand liggend onderdeel van de visie. De Amerikaanse theoreticus A. Mahan ontwikkelde op zijn beurt de strategie van het afknijpen van de doorlopende continentale massa van het Russische Rijk.
De Duitse geopolitieke school (F. Ratzel, K. Haushofer, K. Schmidt) beschouwde een staat als een levend organisme, wiens ontwikkeling gepaard gaat met een toenemende behoefte aan ruimte, tot aan het niveau van planeten toe.
Ook deze theorie voorzag een oostwaartse uitbreiding, waarbij Rusland automatisch de rol van belangrijkste doel kreeg toebedeeld.
De beschreven concepten kunnen niet afgedaan worden als voorbijgaande grillen, maar reflecteren eeuwen van agressieve, expansionistische politiek. Waar Russen in Europa alleen vochten uit zelfverdediging of ter verdediging van andere Westerse belangen, koesterde de driehoek van Groot-Brittannië –Frankrijk - Duitsland altijd (of in ieder geval de laatste twee eeuwen) de strategische aspiratie om uit te breiden naar de immense gebieden van Rusland, of om op zijn minst andere spelers te provoceren oorlog tegen Rusland te voeren. Vooral Groot-Brittannië was zeer succesvol in het provoceren van andere spelers.
Het verband met Engeland is duidelijk in de gevallen van de agressie van Napoleon tegen de Russen en de Japanse aanval op het verre oosten van Rusland in 1904, maar ook in het veroorzaken van de Eerste Wereldoorlog. Hetzelfde gaat op, in nog hogere mate, voor de drang naar het oosten van Hitler.
Ongetwijfeld waren Londen en Parijs zeer bezorgd over de groeiende macht van Duitsland en vreesden zij het moment dat zij de confrontatie zelf aan moesten gaan. Als gevolg daarvan bewoog hun politiek zich tussen het behalen van twee doelen:
1. Het vermijden van het alleen tegen de Duitse agressie te moeten vechten;
2. Hitler aanmoedigen de USSR aan te vallen.
Sommige delen van de Britse en Franse elite riepen op om samen met de Russen pogingen te ondernemen om Hitler's agressie in te perken. Andere delen (vooral invloedrijk in Groot-Brittannië) probeerden Hitler behulpzaam te zijn in de uitvoering van zijn beruchte Drang nach Osten plan. Britse conservatieven zijn nooit het politieke testament van Lloyd George vergeten, die aan het begin van de 20ste eeuw zei dat de tradities en vitale belangen van Groot-Brittannië gediend waren bij de vernietiging van het Russische Rijk, om zo de Britse dominantie in India te kunnen bewaken en de Britse ambitie in de Caucasus en Centraal-Azië waar te maken.
Het wisselen tussen de bovenste twee strategieën leidde uiteindelijk tot de politiek van de pacificatie van Hitler en pogingen om gunstige omstandigheden te creëren voor zijn aanval op het oosten.
In september 1938 ondertekenden Groot-Brittannië en Frankrijk het verdrag van München met Hitler en leverden meedogenloos Tsjechoslowakije aan hem uit als beloning voor de deal. Als vierde economie van Europa was Tsjechoslowakije een belangrijke aanwinst voor Duitsland.
Vlnr: Chamberlain, Daladier, Hitler en Mussolini
Degenen die beweren dat de Tweede Wereldoorlog op de een of andere manier veroorzaakt werd door het Sovjet - Duitse Niet-aanvalsverdrag, zouden er goed aan doen de omstandigheden van het eerdergenoemde drama te herinneren. De Sovjet-Unie liet de Tsjechoslowaakse regering weten dat zij bereid waren om zich volledig te houden aan het verdrag dat de USSR met het land had gesloten op 16 mei 1935. De verklaringen van Tass (het officiële Russische persbureau) op 2 en 4 oktober 1938 veroordeelden de annexatie van het Sudetenland, dat tot Tsjechoslowakije behoorde, en sprak de geruchten tegen dat de landen die het verdrag van München hadden ondertekend, met vertegenwoordigers van de USSR hadden gesproken over de deal.
Bij zijn terugkeer in Londen zei Neville Chamberlain tegen zijn landgenoten dat hij vrede uit München had meegebracht. De harde bewering vermomde eigenlijk de volgende twee feiten die van groot belang waren voor Londen:
1. De militaire macht van Hitler was nu op het oosten gericht, naar de USSR.
2. Er was een verklaring getekend waarin duidelijk de wens van de Britten en Duitsers stond vermeld om nooit meer tegen elkaar ten strijde te trekken.
Op 6 december 1938 zetten de Franse minister voor Buitenlandse Zaken, G. Bonnet, en de Duitse minister van Buitenlandse Zaken, J. Ribbentrop, hun handtekening onder een vergelijkbare Frans—Duitse verklaring.
De Sovjetleiding kon niet anders dan bezorgd zijn over de ontwikkelingen die de schijn hadden van een samenzwering met als slachtoffer niet alleen Tsjechoslowakije maar mogelijk ook de USSR. Bovendien had Chamberlain gezegd dat Duitsland en Groot-Brittannië de twee pilaren waren van de Europese vrede en het anticommunisme en daarom hun onenigheden op een vreedzame manier dienden op te lossen. Hij benadrukte dat het mogelijk moest zijn om een oplossing te vinden binnen de Europese politiek die acceptabel zou zijn voor alle partijen, behalve Rusland. Was dat niet het begin van het richten van de agressie van Hitler naar het oosten, ten koste van de veiligheid van de USSR?
De vraag die als vanzelf naar boven komt is: was het mogelijk om de Tweede Wereldoorlog te voorkomen? Ik ben ervan overtuigd dat de mogelijkheid bestond en zich meerdere keren aandiende. De eerste mogelijkheid werd om zeep geholpen tijdens de Anschluss van Oostenrijk. Zelfs Mussolini was tegen de gedurfde zet, maar Groot-Brittannië en Frankrijk bleven op de een of andere manier onbewogen. Het is niet verbazend dat Hitler het uitblijven van een reactie van hun kant als een teken van zwakte zag en als goedkeuring voor zijn beleid.
De tweede kans voor Europa ging in rook op, in de voorbereiding van het verdrag van München. De regering van Chamberlain stond zelfs toe dat Hitler Duitsland versterkte met de bronnen van de Tsjechoslowaakse industrie en hun leger om zijn uitbreidingsideeën naar het oosten te richten. Groot-Brittannië weigerde hardnekkig om Polen – een loyale partner - te beïnvloeden, zodat Warschau het Rode Leger toestemming zou geven over Pools grondgebied te trekken om Tsjechoslowakije te redden.
Ook in augustus 1939 was het nog mogelijk om het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog te voorkomen. Het enige dat nodig was, was de instemming van Groot-Brittannië en Frankrijk (waarvan delegaties op dat moment voor onderhandelingen in Moskou waren) met de vorming van een antifascistische coalitie. Het gecombineerde militaire potentieel van de drie landen was bijna twee keer zo groot als dat van Duitsland en Italië. Londen volgde echter zijn eigen logica en verschillende politieke berekeningen.
De Verenigde Staten hadden ook veel te maken met de ontwikkelingen in Europa voor de oorlog. Het kapitaal van de VS profiteerde enorm van de Eerste Wereldoorlog toen zij zaken deden met de oorlogvoerende landen, en Washington handelde vlak voor de nieuwe wereldwijde ramp op basis van die ervaringen.
Tegelijkertijd bevoorraadden de VS Hitler, ondersteunden ze Groot-Brittannië en hielpen ze de USSR bij het opzetten van de eigen industrie. Bovendien zou de aankomende oorlog de Europese rivalen van de VS uiteraard verzwakken. Over het geheel genomen keken de VS uit naar het nieuwe drama, in de hoop na afloop de controle te verkrijgen over Europa, Groot-Brittannië en zijn koloniën, Japan en de verwoeste USSR. Voor de VS bracht de wereldoorlog de mogelijkheid om zowel materieel te profiteren als eruit te komen als nieuw wereldrijk.
Met andere woorden nog een - en de laatste—kans om Hitler te temmen ging verloren in augustus 1939.
In deze situatie werd Stalin’s keuze bepaald door de omstandigheden. Het was essentieel voor hem een manier te vinden om de Duitse agressie tegen de USSR uit te stellen, zo niet geheel af te wenden.
In tegenstelling tot het uitgangspunt van veel Westerse politici en politicologen was het Niet-aanvalsverdrag tussen Duitsland en de USSR van 23 augustus 1939 niet de oorzaak – noch kon het de oorzaak zijn - van de aanval van Hitler op Polen en het begin van de Tweede Wereldoorlog in het algemeen.
Ten eerste besloot de USSR het verdrag pas te tekenen nadat delegaties van Groot-Brittannië en Frankrijk de mogelijkheid hadden verworpen om een verdrag met de Sovjet-Unie te tekenen tegen Hitler. Stalin moest rekening houden met het feit dat Londen en Parijs militaire verdragen hadden gesloten met Berlijn en de USSR het slachtoffer zou kunnen worden van een verdrag vergelijkbaar met dat van München.
Ten tweede was er geen direct verband tussen het ondertekenen van het Molotov-Ribbentropverdrag en de beslissing van Hitler om Polen binnen te vallen. Hitler noteerde het plan voor een oorlog tegen Polen al op 3 april 1939 en Duitsland zette een streep door het niet-aanvals- en vriendschapsverdrag met Polen op 28 april 1939. Berlijn besloot dus om Polen te bezetten - en op die manier een opstap te hebben naar de Sovjet-Unie - maanden voor het sluiten van het verdrag met de USSR op 23 augustus.
Ten derde moest de USSR wel maatregelen nemen om een bufferzone te creëren door hun grenzen naar het westen te verleggen, omdat ze zich geconfronteerd zagen met een op handen zijnde oorlog. Op 1 maart 1936 had Stalin al op een vraag van een Amerikaanse journalist, Roy Harvard, geantwoord: “Ik weet niet precies welke grenzen Duitsland voor ogen heeft, maar ik vermoed dat er krachten zijn die er graag wat grenzen bij zouden willen 'lenen’."
Met het ondertekenen van het Niet-aanvalsverdrag en de geheime appendices was de Sovjet-regering niet uit op het annexeren van enig Oost-Europees land. Het doel ervan was om de fascistische aanval te vertragen en om te voorkomen dat er een alliantie van Westerse landen ontstond voor een aanval tegen de USSR, maar ook om de Duitse uitbreidingsdrift naar het oosten tegen te gaan.
Tegenwoordig gaat de Drang nach Osten nog steeds door. Uit de behoefte aan een universele interpretatie van de gebeurtenissen van de Tweede Wereldoorlog die alle NAVO- en EU-landen goed van pas komt, houden Westerse politici vast aan het concept van 'twee totalitarismes'.
De strekking van dit concept is dat Stalin en Hitler Europa met het Molotov-Ribbentropverdrag verdeeld hebben, maar later zelf in conflict kwamen.
Bovendien doet de veronderstelling de ronde dat Hitler ternauwernood als eerste had kunnen toeslaan, omdat Stalin van plan was geweest Duitsland aan te vallen. Deze visie insinueert dat alle landen slachtoffer waren, behalve de USSR en Duitsland.
Aangezien het fascistische Duitsland werd verslagen en ophield te bestaan, terwijl Rusland als opvolger van de USSR nog steeds op de kaart staat, krijgt dit land nu als enige de verantwoordelijkheid voor het ontketenen van de Tweede Wereldoorlog toebedeeld.
De bevolkingen van Polen, de Baltische Staten, Tsjechoslowakije en andere landen worden zo ook tot slachtoffer gemaakt, eerst door de gezamenlijke plannen van Stalin en Hitler en daarna door de Sovjetbezetting. Zelfs Oekraïne wordt op deze manier neergezet als een slachtoffer van de Sovjetbezetting, dat - samen met het fascistische Duitsland - tegen een veel gevaarlijkere vijand vocht, dat natuurlijk Rusland is.
Ontstaan in het Westen volgt het concept van de ‘twee totalitarismes' het traject van Drang nach Osten – het breidt zich uit naar het oosten.
Ook Duitsland, dat lang werd tegengehouden door een schuldcomplex, is uiteindelijk actief geworden op dit gebied. In 2002 werd de Adenauer Prijs toegekend aan E. Nolte, door de Duitse media omschreven als de enige filosofische historicus, voor onderzoeken waarin werd bewezen dat de uitroeiing van de joden door het Nazi-regime – geloof het of niet – een reactie was op de uitroeiing van de gegoede burgerij in Rusland. Volgens hem spiegelde het Duitse Nationaalsocialisme zich aan de Russische Revolutie, de genocide van volkeren begaan door de fascisten – de uitroeiing van de klassen in de USSR, en Auschwitz - de goelag.
Dit is de 'historische waarheid’ die op dit moment het oosten probeert te veroveren.
Recentelijk was het idee van ‘gelijke verantwoordelijkheid' ook terug te vinden in de beruchte PACE resolutie* van 3 juli 2009. De vraag die de vijanden van Rusland opbrengen is: heeft Rusland het recht op een mening in de internationale politiek als zijn afkomst - zoals zij beweren –‘niet legitiem’ is en het zijn status ontleend aan zijn dubieuze rol in de Tweede Wereldoorlog?
Ons antwoord daarop is: ja, het heeft recht op een mening in de internationale politiek. Dat is ons resolute antwoord op de ideologen en de uitvoerders van Drang nach Osten op de 70ste verjaardag van het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog.
PACE: Parlementaire Assemblee van de Raad van Europa, zie hiervoor ook PACE Resolution: Shifting the Blame... July 19, 2009 en de Engelse tekst van bovenstaand essay: "Drang Nach Osten": What Triggered World War II? Sept. 2, 2009
Source: Global Research
Vertaling: Denise Grobben